بررسی نظارت دولت ها بر نامگذاری کودکان در دنیا و دیدگاه اسلام
نی نی سایت: هر پدر و مادری که به تازگی صاحب فرزند می شوند، سعی می کننـد با در نظرگرفتن مسائل مذهبی، فرهنگی و تاریخی جامعه خود، سعی در انتخاب نامی مناسب برای فرنزد خود دارند اما نامگذاری کودک تنها منوط به انتخاب پدر و مادر نیست بلکه قوانین و ملاحظاتی وجود دارد که محدودیت هایی برای انتخاب نام کودک ایجاد می کنند. به همین دلیل روند نامگذاری کودک در همه جای دنیا به راحتی امکان پذیر نیست. کشورهایی در جهان وجود دارند که والدین برای تعیین نام فرزندانشان کاملا آزاد نیستند و باید براساس قوانین مشخص شده عمل کنند. از جمله این کشورهـا ایسلند، نیوزیلند، آلمان، اسپانیا، پرتغال،دانمارک، نروژ، سوئد، مراکش، فرانسه، آرژانتین، ژاپن، لیتوانی ، لهستان و مالزی هستند. در این مقاله روند و قوانین نامگذاری در برخی از کشورهای دنیا و از جمله ایران بررسی شده است و همچنین در انتهای این مقاله آیین نامگذاری فرزند در اسلام آورده شده است.
ایسلند:
ایسلند یکی از سختترین قوانین نامگذاری در دنیا را دارد. نام کودکان در این کشور باید از یک « صورت اسامی شخص» ، فهرستی شامل 1712 نام مذکر و 1853 نام مونث که با قواعد دستور زبان و تلفظ ایسلندی مطابقت دارند، انتخاب شوند.مقامات میگویند این قانون مانع از سردرگمی کودکان خواهد شد. والدینی که بخواهند نامی خارج از این فهرست را بر روی کودکانشان بگذارند باید تقاضایشان را به یک کمیته مخصوص بفرستند که قدرت تایید یا رد این درخواست را دارد
دانمارک:
والدین در دانمارک باید نام فرزندانشان را از یک فهرست مصوب شامل 7000 نام ؛ 3000 نام پسر و 4000 نام دختر - نامهایی که اغلب منشاء اروپای غربی یا انگلیسی دارند- انتخاب کنند. اخیرا چند نام غیراروپایی برای سازگار شدن با مهاجران به این فهرست افزوده شده است
آلمان:
درباره کودکان آلمانی نامها باید طوری باشـد که به طور آشکـار جنسیت را مشخص کند. نام «متی» چون جنسـیت کودک در آن مشخص نیست ، مورد تأیید آلمان نیست. همچنین در آلمان نمیتوان نامهای خـانوادگی را به عنوان نام کوچک به کار برد. در این کشور محدودیتهای پیچیدهای نیز درباره ترکیب کردن نامهای خانوادگی با «هایفنها » وجود دارد. نگرانی در مورد آینده کودکان، باعث دخالت دولت آلمان در نامگذاری کودکان میشود، از این جمله ، جلوگیری از نامگذاری کودک به نام « اسامه بن لادن» است. در برخی موارد از گذاشتن نام کودک با نام شهری مانند «برلین» مخالفت شده است
فرانسه:
والدین فرانسوی تا همیـن اواخر در دهه 1960 مجبـور بودند بر اساس قانونی مربـوط به دوران ناپلئـون نام کودکانشان را ازمیـان قدیسیـن کاتولیک انتخـاب کنند. این قـانون ، نهـایتاً در نتیجه دادخواست قانونی جامعـه بریتـانی (سلتیزبانهای شمال فرانسـه) لغو شد
نیوزیلند:
نیوزیلند فهرستی از اسامی غیرقانونی برای کودکان را تعیین و منتشر کرده که براساس آن والدین نمی توانند انتخابی از این نامها برای نامگذاری فرزندشان داشته باشنـد. همچنین نامهایی که با عدد شـروع شـوند، ممنوع است. نیوزیلنـد از جمله کشـورهایی است که مراکز اطلاعاتی دولتی آن نمی توانند اسامی طولانی و خارجی را بدرستی ثبت کنند. در این کشور، نامگذاری نامی مانند «ایستگاه اتوبوس شماره 16» مجاز ، ولی نامی مانند «آره دیترویت» غیرمجاز است
چین:
چین قانونی بر ضد نامهـایی دارد که در آنها از اعداد عربـی، زبانهای خارجی یا نمادهـایی که به زبانهـای اقلیتهای چیـن تعلـق ندارند، استفاده شده است و برای همین اساس نام @ از جمله نامهایی است که در چین غیرمجاز است. همچنین در این کشور، والدین تنها باید اسم هایی را تعیین کنند که اسکنرها قابلیت خواندن آنها را داشته باشند. در چین، افـرادی مجبـور شدهاند نام خود را تغییر دهند، چون نام اصلی نامفهوم بوده است.
سوئد:
نامهای کودکان سوئدی باید به تأیید مقامات مالیاتی کشور برسد.از جمله نامهایی که پیش از این رد شده است، میتوان به متالیکا، ایکئا و نام انتخـابی 43 حرفـی یک پـدر و مـادر سـوئدی Brfxxccxxmnpcccclllmmnprxvclmnckssqlbb11116 (که آلبین تلفظ میشود) اشاره کـرد. جالـب اینکه مقـامات سوئد با نام «گوگل» مشکلی نداشتهاند . سوئد از جملـه کشورهای اسکاندیناوی است که نگرانی از آینده کودکان، سبب تعیین قوانین در حوزه نامگذاری کودکان شده است
ژاپن :
در ژاپن، مسئولان محلی میتوانند با انتخاب نامهایی که به نظرشان مناسب نمیآید مخالفت کنند. در سال 1993، جلوی انتخاب نام «آکوما»، به معنی شیطان، گرفته شد.محدودیت های فنی ، یکی از عوامل وضع قوانین خاص نامگذاری کودکان در ژاپن است.مراکز اطلاعاتی دولتی در ژاپن نمی توانند اسامی طولانی و خارجی را بدرستی ثبت کنند
مراکش:
مراکش سالهاست که گذاشتن اسامی مربوط به قومیت بربرها روی بچه ها را ممنوع اعلام کرده است
بریتانیا:
براساس اعلام سخنگوی سازمان ثبت احوال بریتانیا محدودیتی برای نامگذاری فرزندان توسـط والدین در بریتانیا وجـود ندارد به جز موارد خاص، مثلاً در مورد اسامی توهین آمیز که مأمور میتواند مخالفت کند. سوپرمن، پری6 و نام های طولانـی که شامـل نام تمام اعضای یک تیم فوتبال میشود مجاز است
آمریکا:
در آمریکا والدین تقریباً هر نامی که بخواهند را میتواننـد برای فرزندشان انتخاب کنند. در واقع والدین این را یکی از روشهای مهم استفاده از حق آزادی بیان مندرج در قانون اساسی ایالات متحده میدانند. در آمریکا نامهای عجیبی به چشم می خورد که از جمله آنها نامهای «مونث»، «لعاب»، «کاهو»، «خردل خ خردل»، «بره»، «پستخانه» و برخی اسامی مستهجن. در اسناد سرشماری قرن 18 و 19 این کشـور ، نام هایی مانند «قضاوت پادشاه» ، «پاییز باشکوه » یا « طاعون وبا» نیز به چشم میخورد. از دیگر نامها در آمریکا می توان به 20 نفر با نام «اسم»، 458 نفر با نام «ویرگول»، 18 نفر با نام «نقطه» و یک نفر نیز «نقطه یرگول» اشاره کرد. در موارد مشکلساز تر، نامهایی مانند «آیما» (من هستم) و « وانا» (می خواهم) نیز به چشم میخورد که معمولاً با نامهای خانوادگی مانند "من" (مرد)، "هور" (بدکاره)، "پیگ" (خوک) و غیره همراه است. نامهای توهین آمیزتری نیز اجازه ثبت یافتهاند.علت نامگذاری اسامی عجیب برای فرزندان در آمریکا، تلاش آنها برای تک بودن نام فرزندانشـان و تمایز آنها با سایرین است.از طرفی آمریکاییهـا، نسبت به فرزندانشان احساس مالکیت زیادی دارند، معتقدند ما هر نامی بر فرزندانمان می گذاریم، او وقتی بزرگ شد می تواند آن را تغییر دهـد. در برخی موارد نیز در دادگاههـای آمریکا پیش آمده که دادگاه مجبور به دخالـت شده است که از آن جمله می توان به این نمونه اشاره کرد: هنگامی که «توماس بوید ریچی سوم» میخواست نام کوچکش را به «3» تغییر دهـد، دادگاهـی در کالیفـرنیا به او گفت که چنین نامی «ذاتاً گیجکننده» خواهد بود
ایران:
در ایران بر لزوم انتخاب نام مناسب، نیکو و پسندیده ( به صورت مجرد و مرکب) برای فرزندان تأکید می شود. در ایران، انتخاب اسامی خارجی بر فرزندان ممنوع است اما برخی از نامها که از مشابهت در زبان فارسی برخوردارند مستثنی هستند، همـانند « رز» و «سوزان» برای دختران و «نیک » برای پسران.همچنین ثبت لقب به عنوان اسـم ممنوع اسـت ماننـد «خـاتون» که معمولا لقـب مادربزرگها بوده است. در مورد نامهـای ترکیبی، چنانچه بین دو نام تناسب نباشد، با گذاشـتن آن مخالفت می شود مانند « رحیم کرار» که « رحیم « به معنی بسیار مهربان و «کرار » به معنی حمله کننده است.سازمان ثبت احوال ایران، برای حفظ کرامت افراد و دسترسی آسان به نام های رایج،کتابی تهیه کرده که در آن 5 هزار نام مجاز وجود دارد ضمن اینکه این نامها در سایت این سازمان نیز قابل دسترسی است. از نظر سازمان ثبت احوال، انتخاب نامهایی که « موجب هتک حیثیت مقدسات اسلامی» میشود وانتخاب «عناوین، القاب و نامهای زننده مستهجن یا نامتناسب با جنس» ممنوع است . بر این اسـاس، انتخاب نامهایی مانند « ملک الدوله»، «شوکت الملک» و «سلطانعلی» و نیز استفاده از نام «ماشاء الله » برای زنان و انتخاب نام «اشرف» و « اکرم» برای مردان ممنوع است .طولانیترین اسم ثبت شده در سازمان ثبت احوال با 35 کاراکتر، فاطمه سلطان خانم معروفه به شازاده کربلایی متولـد 1264 از کربلا است. طولانیترین اسم برای مردها نیز با عنوان آقا میرزا مصطفی عظیمالدوله ملقب به بکشو است که 33 کاراکتـر داشـته و مربوط به سال 1245 از تهران است. برخی اسامی که عمده آنها قبل از دهه 70 در سازمان ثبت احوال ایران به ثبت رسیده و قابل تغییر بوده و دیگر به آنها اجازه ثبت داده نشده ، عبارتند از:
نام پسر: آرشیو، آسیب، اجباری، اخـی، اردوخان، اشتر، اهریمن، باباقلی، بیابـانی، ملخ، فضا، فراری ، شفتـالو، شربت، قطاری، قسمت، قربانی، کابوس، گشنه، گرگ آقا، بره، بشم، بهداشت، بوشفر، چاه، چراغ، چیتر ، زنگی ، سرباز، قطار، شوجر، علاقه، غم، غارت، فرار، فراری، فراموش، کوپال، گمان، لذت، لشکر، للو، ورندل، یتیم
نام دختر: آشفته، آفت، اجبار، افسرده، باجی، بیزار، پنبه، تعارف،حلوا، خرما، خیار، شربتی، شقیقه، کفتر، نیمکت، قیمتی، همیشه، نوشابه، ییلاق، لوله، لیاقت، لبو، لباء، مشکی، مشکیجـان، مغلـوبه، مفتول، حاضر، حالتاج، حسرت، حضرت، حبصه، خارا، خابس، پارچه، پاکت، پنیر، پوپول، پولی، انقلاب، اوجق، آمریکا، آلمان، انگلیس، انه، آقا بگم، ادامه و ارزان
5 دلیـل اصـلی نظــارت دولتهــا بر نامگـذاری کودکان در جهان :
• جلوگیری از خجالت زده شدن کودکان در آینده• احتمال گمراهکننده و مستهجن بودن نام کودک• عدم انطباق نام کودک با قواعد جنسیتی و دستور زبان موجود • ممنوعیت انتخاب اعداد و علائم اختصاری به عنوان نام• نامناسب بودن نام کودک به لحاظ ملی، مذهبی، فرهنگی و سنتی
مراسم نامگذاری کودکان در جهان:
در هر كشوری براساس فرهنگ و آداب و رسوم حاكم بر آن جامعه، مراسم جشنی كه برای ورود عضو جدید خانواده برپا میشود به شیوهای متفاوت برگزار میشود
اقوام مسیحی :در میان اقوام مسیحی كه در كشورهای مختلف زندگی میكنند، مراسـم نامگذاری اغلب همزمان با مراسم تعمید نوزاد در كلیسا برگزار میشود و به این ترتیب همه افراد خانواده و دوستان میتوانند در این مراسم كه رویدادی بزرگ در زندگی هر فرد محسوب میشـود، حضور داشته باشند. اما ازآنجـایی كه مراسـم نامگـذاری كودك اسـاسـاً ماهیتی مذهبی ندارد، برخی از اقوام مسیحی ترجیح میدهند كه مراسم جشن جداگانه را به نامگذاری فرزند خود اختصاص دهند كه در روز جداگانهای پس از برگزاری مراسم تعمید در كلیسا، در خانه برگزار خواهد شد. در این مراسم كه بسیار شبیه به مراسـم جشن فارغ التحصیلـی فرزندان آنها از دانشگـاه است، پدر و مـادر برای افراد حاضـر درمراسم صحبت كرده و احساس واقعی خود را از تولد فرزندشان بیان میكنند
هند: در كشور هند در روز دوازدهم تولد نوزاد مراسم نامگذاری برگزار میشود كه اغلـب با اجرای آتشبازی همراه است. در این مراسم پدر نوزاد نام كودك را در گوشهایش زمزمه كرده و سپس نام انتخابشده را به همه اعلام میكند. علاوه بر این براساس نشانههای نجومی نیز نام دیگری برای كودك انتخاب میشود. نشانههای نجومی در زبان هندی ، مجموعه علائمی هستند كه میتوانند نشاندهنده زمان و مكان تولد هر فرد باشند. از این نام تنها در برگزاری مراسم و مناسك خاص كه در زمان آینده برای هر فرد یا توسط خود او برگزار خواهد شد، استفاده میشود. به این ترتیب هر فردی كه در كشور هند متولد شده باشد دارای دو نام است. در بعضی از اقوام هندی انتخاب نام رسمی كودك بر عهده خواهر پدر نوزاد یا عمه اوست
سریلانکا: در سریلانكا در این مراسم علاوه بر اعلام نام نوزاد به صورت رسمی، موهای سر كودك به طور كامل تراشیده شده و مقداری فلفل كوبیده شده و مغز دانه قهوه به كودك داده میشود كه نمادی از آرزوی والدین برای داشتن عمری طولانی و زندگی توام با خوشبختی برای فرزندشان است. در كشورهای آفریقایی نیز دو نام یكی در روز تولد هر نوزاد و دیگری در روز برگزاری مراسم نامگذاری كه 40 روز پس از تولد برگزار میشود، انتخاب میشود. در این كشورها، اغلب نامگذاری براساس وقایع و حوادث زمان تولد یا براساس آرزوهای والدین انجام میشود. آنها تا 40 روز كودك را به همین نام صدا میزنند و پس از آن با برگزاری مراسمی نام اصلی كودك را برای او انتخاب میكنند
یونان: یونانیها نیز مراسم نامگذاری را در روز هفتم یا دهم پس از تولد برگزار میكنند و اغلب نامگذاری پسرها دیرتر از دخترها انجام خواهد شد. معمولا برای نخستین فرزند پسر خانواده نام پدربزرگ و برای نخستین فرزند دختر خانواده نام مادربزرگ انتخاب میشود و سایر فرزندان نیز به نام دیگر اقوام و خویشاوندان نامگذاری میشوند
آفریقا: در بسیاری از مناطق آفریقا، روز انتخاب اسم برای كودك ، روزی میمون و مبارك است و اغلب یك هفته پس از تولد، تمام اقوام و دوستان جمع شده با برپایی مجلس جشـن و شادی ، نام نوزاد را انتخـاب میكنند. البته معمولاً برای دختران یكـی دو روز پیش از پسـران یعنی بعد از 5 روز اسم انتخاب میشود. در روز برپایی جشن ، یكی از بزرگان فامیل اسمی را در نظر میگیرد و نخست آن را به آرامی در گوش كودك میگوید تا خودش بداند اسم آیندهاش چیست. بعد از آنكه این مرحله از كار انجام شد، نام او را بلند در میان جمع اعلام میكنند و از آن پس، سایرین نیز نام او را میدانند. در آفریقا علی رغم تنوع فرهنگی درآن، برای انتخاب نامهای مناسب، حساسیتی مشتركی وجود دارد. والدین سعی میكنند امیدها و آرزوهای خود را در قالب اسمی درآورده و روی فرزندشان بگذارند. در بعضی مواقع هم بر اساس اتفاق و موضوعی كه در روز تولد كودك توجه آنها را جلب كرده است ، این نامگذاری انجام میشود.آنها معتقدند نامی كه امـروز برای كودكانشان انتخاب میكنند، در آینده بر زندگی او و سایر افراد خانواده تاثیرگذار است. در بسیاری از كشورهای آفریقایی، برای كودكان دو نام انتخاب میشود كه یكی از آنها در روز تولد اوست و دیگری در مراسم مخصوصی است كه بعدا ً برگزار میشود.
چین، ژاپن و کره:در ژاپن، چین و كره كه آداب و رسوم مشتركی دارند مراسم نامگذاری در روز هفتم تولد نوزاد برپا میشود. در این مراسم سنتی نام و نام خانوادگی نوزاد انتخاب شده و با توجه به این كه حروف چینی این قابلیت را دارند كه میتوان آنها را به شكلهای گوناگونی تلفظ كرد نام نوزاد به زبان چینی بر روی مدرك شناسایی اصلی آنها حك خواهد شد. در این كشورهاحتما باید با غذایی مخصوص مراسم روز نامگذاری از مهمانان پذیرایی كنند.
ایران: ایرانیان در ششمین شب تولد نوزاد، اقوام خانواده به خصوص پدربزرگ ها و مادربزرگ ها و بزرگان خانواده را به مراسمی که به «جشن نامگذاری» معروف بود، دعوت می کردند تا با مشورت یکدیگر و تبادل نظراتشـان نامی را برای فرزند تازه متولد شده انتخاب کنند. پس از انتخاب نام، نام این نوزاد و همچنیـن روز، مـاه، سال و ساعـت تولد او در حاشیـه قرآن، دیوان حافـظ یا هر کتاب ارزشمند دیگری که از گذشـته های دور نام همه فرزندان خانواده در آن ثبت شده بود، نوشته می شد. یکی از رسوم به جای مانده از برگزاری مراسم نامگذاری به شیوه سنتی در مناطق مرکزی کشور و به ویژه استانهای اصفهان و شیراز این است که در روز هفتم تولد نوزاد یک مراسم غیررسمی برای انتخاب نام و با حضور اقوام درجه یک خانواده انجام می شود تا در شب دهم تولد نوزاد مراسم رسمی نامگذاری برگزار شود. در این شب، با حضور همه اعضای خانواده، نامهای پیشنهادی روی کاغذهای جداگانه نوشته و در بین صفحات قرآن قرار می گیرد تا بزرگ خانواده با بازکردن یک صفحه،یک نام از میان نامهای نوشته شده را انتخاب کند. پس از انتخاب نام، توسط یکی از مومن ترین افراد جمع، در گوش راسـت نوزاد اذان و در گوش چپ او اقامه خوانده شده و نام انتخـاب شـده برای نوزاد چندین بار در گوشش تکرار می شود. سپس این فرد صورت نوزاد را بوسیده و او را به نفر سمت راستی خود می دهد تا او هم نوازد را نوازش کند و به این ترتیب همه برای لحظاتی نوزاد را در آغوش گرفته به او هدیه می دهند تا در انتها نوزاد به آغوش مادرش سپرده می شود.
اسلام : اسلام جامع ترین ادیان الهی است؛ لذا برای تمام لحظات زندگی و دوران عمر، دستورات خاص و مقرّرات ویژه ای دارد؛ از جمله برای پس از تولد نوزاد، آداب بسیاری را توصیه میکند که به بعضی از آنها اشاره میشود: اول چیزی که نسبت به آن تأکید شده، این که چه لباسی به نوزاد پوشانیده شـود؟ دوم این که، اولین کلامی که باید در گوش نوزاد گفته شود و او بشنـود، چیست؟سوم برداشتن کام نوزاد ( اولین چیزی که به او خورانیده می شـود). چهـارم شیردادن نوزاد و آداب آن است. پنجم نامگذاری نوزاد و این که چه نامی برای او انتخاب شود. ششم عقیقه (سر بریدن شـتر یا گاو یا گوسفندی) برای سلامتی نوزاد است.هفتم تراشیدن موی سر نوزاد است. هشتم دادن ولیمه (مهمانی به …) است. نهم گفتن تبریک و تهنیـت برای تولد نوزاد است. دهم ختنه کردن نوزاد پسر است.
ایسلند:
ایسلند یکی از سختترین قوانین نامگذاری در دنیا را دارد. نام کودکان در این کشور باید از یک « صورت اسامی شخص» ، فهرستی شامل 1712 نام مذکر و 1853 نام مونث که با قواعد دستور زبان و تلفظ ایسلندی مطابقت دارند، انتخاب شوند.مقامات میگویند این قانون مانع از سردرگمی کودکان خواهد شد. والدینی که بخواهند نامی خارج از این فهرست را بر روی کودکانشان بگذارند باید تقاضایشان را به یک کمیته مخصوص بفرستند که قدرت تایید یا رد این درخواست را دارد
دانمارک:
والدین در دانمارک باید نام فرزندانشان را از یک فهرست مصوب شامل 7000 نام ؛ 3000 نام پسر و 4000 نام دختر - نامهایی که اغلب منشاء اروپای غربی یا انگلیسی دارند- انتخاب کنند. اخیرا چند نام غیراروپایی برای سازگار شدن با مهاجران به این فهرست افزوده شده است
آلمان:
درباره کودکان آلمانی نامها باید طوری باشـد که به طور آشکـار جنسیت را مشخص کند. نام «متی» چون جنسـیت کودک در آن مشخص نیست ، مورد تأیید آلمان نیست. همچنین در آلمان نمیتوان نامهای خـانوادگی را به عنوان نام کوچک به کار برد. در این کشور محدودیتهای پیچیدهای نیز درباره ترکیب کردن نامهای خانوادگی با «هایفنها » وجود دارد. نگرانی در مورد آینده کودکان، باعث دخالت دولت آلمان در نامگذاری کودکان میشود، از این جمله ، جلوگیری از نامگذاری کودک به نام « اسامه بن لادن» است. در برخی موارد از گذاشتن نام کودک با نام شهری مانند «برلین» مخالفت شده است
فرانسه:
والدین فرانسوی تا همیـن اواخر در دهه 1960 مجبـور بودند بر اساس قانونی مربـوط به دوران ناپلئـون نام کودکانشان را ازمیـان قدیسیـن کاتولیک انتخـاب کنند. این قـانون ، نهـایتاً در نتیجه دادخواست قانونی جامعـه بریتـانی (سلتیزبانهای شمال فرانسـه) لغو شد
نیوزیلند:
نیوزیلند فهرستی از اسامی غیرقانونی برای کودکان را تعیین و منتشر کرده که براساس آن والدین نمی توانند انتخابی از این نامها برای نامگذاری فرزندشان داشته باشنـد. همچنین نامهایی که با عدد شـروع شـوند، ممنوع است. نیوزیلنـد از جمله کشـورهایی است که مراکز اطلاعاتی دولتی آن نمی توانند اسامی طولانی و خارجی را بدرستی ثبت کنند. در این کشور، نامگذاری نامی مانند «ایستگاه اتوبوس شماره 16» مجاز ، ولی نامی مانند «آره دیترویت» غیرمجاز است
چین:
چین قانونی بر ضد نامهـایی دارد که در آنها از اعداد عربـی، زبانهای خارجی یا نمادهـایی که به زبانهـای اقلیتهای چیـن تعلـق ندارند، استفاده شده است و برای همین اساس نام @ از جمله نامهایی است که در چین غیرمجاز است. همچنین در این کشور، والدین تنها باید اسم هایی را تعیین کنند که اسکنرها قابلیت خواندن آنها را داشته باشند. در چین، افـرادی مجبـور شدهاند نام خود را تغییر دهند، چون نام اصلی نامفهوم بوده است.
سوئد:
نامهای کودکان سوئدی باید به تأیید مقامات مالیاتی کشور برسد.از جمله نامهایی که پیش از این رد شده است، میتوان به متالیکا، ایکئا و نام انتخـابی 43 حرفـی یک پـدر و مـادر سـوئدی Brfxxccxxmnpcccclllmmnprxvclmnckssqlbb11116 (که آلبین تلفظ میشود) اشاره کـرد. جالـب اینکه مقـامات سوئد با نام «گوگل» مشکلی نداشتهاند . سوئد از جملـه کشورهای اسکاندیناوی است که نگرانی از آینده کودکان، سبب تعیین قوانین در حوزه نامگذاری کودکان شده است
ژاپن :
در ژاپن، مسئولان محلی میتوانند با انتخاب نامهایی که به نظرشان مناسب نمیآید مخالفت کنند. در سال 1993، جلوی انتخاب نام «آکوما»، به معنی شیطان، گرفته شد.محدودیت های فنی ، یکی از عوامل وضع قوانین خاص نامگذاری کودکان در ژاپن است.مراکز اطلاعاتی دولتی در ژاپن نمی توانند اسامی طولانی و خارجی را بدرستی ثبت کنند
مراکش:
مراکش سالهاست که گذاشتن اسامی مربوط به قومیت بربرها روی بچه ها را ممنوع اعلام کرده است
بریتانیا:
براساس اعلام سخنگوی سازمان ثبت احوال بریتانیا محدودیتی برای نامگذاری فرزندان توسـط والدین در بریتانیا وجـود ندارد به جز موارد خاص، مثلاً در مورد اسامی توهین آمیز که مأمور میتواند مخالفت کند. سوپرمن، پری6 و نام های طولانـی که شامـل نام تمام اعضای یک تیم فوتبال میشود مجاز است
آمریکا:
در آمریکا والدین تقریباً هر نامی که بخواهند را میتواننـد برای فرزندشان انتخاب کنند. در واقع والدین این را یکی از روشهای مهم استفاده از حق آزادی بیان مندرج در قانون اساسی ایالات متحده میدانند. در آمریکا نامهای عجیبی به چشم می خورد که از جمله آنها نامهای «مونث»، «لعاب»، «کاهو»، «خردل خ خردل»، «بره»، «پستخانه» و برخی اسامی مستهجن. در اسناد سرشماری قرن 18 و 19 این کشـور ، نام هایی مانند «قضاوت پادشاه» ، «پاییز باشکوه » یا « طاعون وبا» نیز به چشم میخورد. از دیگر نامها در آمریکا می توان به 20 نفر با نام «اسم»، 458 نفر با نام «ویرگول»، 18 نفر با نام «نقطه» و یک نفر نیز «نقطه یرگول» اشاره کرد. در موارد مشکلساز تر، نامهایی مانند «آیما» (من هستم) و « وانا» (می خواهم) نیز به چشم میخورد که معمولاً با نامهای خانوادگی مانند "من" (مرد)، "هور" (بدکاره)، "پیگ" (خوک) و غیره همراه است. نامهای توهین آمیزتری نیز اجازه ثبت یافتهاند.علت نامگذاری اسامی عجیب برای فرزندان در آمریکا، تلاش آنها برای تک بودن نام فرزندانشـان و تمایز آنها با سایرین است.از طرفی آمریکاییهـا، نسبت به فرزندانشان احساس مالکیت زیادی دارند، معتقدند ما هر نامی بر فرزندانمان می گذاریم، او وقتی بزرگ شد می تواند آن را تغییر دهـد. در برخی موارد نیز در دادگاههـای آمریکا پیش آمده که دادگاه مجبور به دخالـت شده است که از آن جمله می توان به این نمونه اشاره کرد: هنگامی که «توماس بوید ریچی سوم» میخواست نام کوچکش را به «3» تغییر دهـد، دادگاهـی در کالیفـرنیا به او گفت که چنین نامی «ذاتاً گیجکننده» خواهد بود
ایران:
در ایران بر لزوم انتخاب نام مناسب، نیکو و پسندیده ( به صورت مجرد و مرکب) برای فرزندان تأکید می شود. در ایران، انتخاب اسامی خارجی بر فرزندان ممنوع است اما برخی از نامها که از مشابهت در زبان فارسی برخوردارند مستثنی هستند، همـانند « رز» و «سوزان» برای دختران و «نیک » برای پسران.همچنین ثبت لقب به عنوان اسـم ممنوع اسـت ماننـد «خـاتون» که معمولا لقـب مادربزرگها بوده است. در مورد نامهـای ترکیبی، چنانچه بین دو نام تناسب نباشد، با گذاشـتن آن مخالفت می شود مانند « رحیم کرار» که « رحیم « به معنی بسیار مهربان و «کرار » به معنی حمله کننده است.سازمان ثبت احوال ایران، برای حفظ کرامت افراد و دسترسی آسان به نام های رایج،کتابی تهیه کرده که در آن 5 هزار نام مجاز وجود دارد ضمن اینکه این نامها در سایت این سازمان نیز قابل دسترسی است. از نظر سازمان ثبت احوال، انتخاب نامهایی که « موجب هتک حیثیت مقدسات اسلامی» میشود وانتخاب «عناوین، القاب و نامهای زننده مستهجن یا نامتناسب با جنس» ممنوع است . بر این اسـاس، انتخاب نامهایی مانند « ملک الدوله»، «شوکت الملک» و «سلطانعلی» و نیز استفاده از نام «ماشاء الله » برای زنان و انتخاب نام «اشرف» و « اکرم» برای مردان ممنوع است .طولانیترین اسم ثبت شده در سازمان ثبت احوال با 35 کاراکتر، فاطمه سلطان خانم معروفه به شازاده کربلایی متولـد 1264 از کربلا است. طولانیترین اسم برای مردها نیز با عنوان آقا میرزا مصطفی عظیمالدوله ملقب به بکشو است که 33 کاراکتـر داشـته و مربوط به سال 1245 از تهران است. برخی اسامی که عمده آنها قبل از دهه 70 در سازمان ثبت احوال ایران به ثبت رسیده و قابل تغییر بوده و دیگر به آنها اجازه ثبت داده نشده ، عبارتند از:
نام پسر: آرشیو، آسیب، اجباری، اخـی، اردوخان، اشتر، اهریمن، باباقلی، بیابـانی، ملخ، فضا، فراری ، شفتـالو، شربت، قطاری، قسمت، قربانی، کابوس، گشنه، گرگ آقا، بره، بشم، بهداشت، بوشفر، چاه، چراغ، چیتر ، زنگی ، سرباز، قطار، شوجر، علاقه، غم، غارت، فرار، فراری، فراموش، کوپال، گمان، لذت، لشکر، للو، ورندل، یتیم
نام دختر: آشفته، آفت، اجبار، افسرده، باجی، بیزار، پنبه، تعارف،حلوا، خرما، خیار، شربتی، شقیقه، کفتر، نیمکت، قیمتی، همیشه، نوشابه، ییلاق، لوله، لیاقت، لبو، لباء، مشکی، مشکیجـان، مغلـوبه، مفتول، حاضر، حالتاج، حسرت، حضرت، حبصه، خارا، خابس، پارچه، پاکت، پنیر، پوپول، پولی، انقلاب، اوجق، آمریکا، آلمان، انگلیس، انه، آقا بگم، ادامه و ارزان
5 دلیـل اصـلی نظــارت دولتهــا بر نامگـذاری کودکان در جهان :
• جلوگیری از خجالت زده شدن کودکان در آینده• احتمال گمراهکننده و مستهجن بودن نام کودک• عدم انطباق نام کودک با قواعد جنسیتی و دستور زبان موجود • ممنوعیت انتخاب اعداد و علائم اختصاری به عنوان نام• نامناسب بودن نام کودک به لحاظ ملی، مذهبی، فرهنگی و سنتی
مراسم نامگذاری کودکان در جهان:
در هر كشوری براساس فرهنگ و آداب و رسوم حاكم بر آن جامعه، مراسم جشنی كه برای ورود عضو جدید خانواده برپا میشود به شیوهای متفاوت برگزار میشود
اقوام مسیحی :در میان اقوام مسیحی كه در كشورهای مختلف زندگی میكنند، مراسـم نامگذاری اغلب همزمان با مراسم تعمید نوزاد در كلیسا برگزار میشود و به این ترتیب همه افراد خانواده و دوستان میتوانند در این مراسم كه رویدادی بزرگ در زندگی هر فرد محسوب میشـود، حضور داشته باشند. اما ازآنجـایی كه مراسـم نامگـذاری كودك اسـاسـاً ماهیتی مذهبی ندارد، برخی از اقوام مسیحی ترجیح میدهند كه مراسم جشن جداگانه را به نامگذاری فرزند خود اختصاص دهند كه در روز جداگانهای پس از برگزاری مراسم تعمید در كلیسا، در خانه برگزار خواهد شد. در این مراسم كه بسیار شبیه به مراسـم جشن فارغ التحصیلـی فرزندان آنها از دانشگـاه است، پدر و مـادر برای افراد حاضـر درمراسم صحبت كرده و احساس واقعی خود را از تولد فرزندشان بیان میكنند
هند: در كشور هند در روز دوازدهم تولد نوزاد مراسم نامگذاری برگزار میشود كه اغلـب با اجرای آتشبازی همراه است. در این مراسم پدر نوزاد نام كودك را در گوشهایش زمزمه كرده و سپس نام انتخابشده را به همه اعلام میكند. علاوه بر این براساس نشانههای نجومی نیز نام دیگری برای كودك انتخاب میشود. نشانههای نجومی در زبان هندی ، مجموعه علائمی هستند كه میتوانند نشاندهنده زمان و مكان تولد هر فرد باشند. از این نام تنها در برگزاری مراسم و مناسك خاص كه در زمان آینده برای هر فرد یا توسط خود او برگزار خواهد شد، استفاده میشود. به این ترتیب هر فردی كه در كشور هند متولد شده باشد دارای دو نام است. در بعضی از اقوام هندی انتخاب نام رسمی كودك بر عهده خواهر پدر نوزاد یا عمه اوست
سریلانکا: در سریلانكا در این مراسم علاوه بر اعلام نام نوزاد به صورت رسمی، موهای سر كودك به طور كامل تراشیده شده و مقداری فلفل كوبیده شده و مغز دانه قهوه به كودك داده میشود كه نمادی از آرزوی والدین برای داشتن عمری طولانی و زندگی توام با خوشبختی برای فرزندشان است. در كشورهای آفریقایی نیز دو نام یكی در روز تولد هر نوزاد و دیگری در روز برگزاری مراسم نامگذاری كه 40 روز پس از تولد برگزار میشود، انتخاب میشود. در این كشورها، اغلب نامگذاری براساس وقایع و حوادث زمان تولد یا براساس آرزوهای والدین انجام میشود. آنها تا 40 روز كودك را به همین نام صدا میزنند و پس از آن با برگزاری مراسمی نام اصلی كودك را برای او انتخاب میكنند
یونان: یونانیها نیز مراسم نامگذاری را در روز هفتم یا دهم پس از تولد برگزار میكنند و اغلب نامگذاری پسرها دیرتر از دخترها انجام خواهد شد. معمولا برای نخستین فرزند پسر خانواده نام پدربزرگ و برای نخستین فرزند دختر خانواده نام مادربزرگ انتخاب میشود و سایر فرزندان نیز به نام دیگر اقوام و خویشاوندان نامگذاری میشوند
آفریقا: در بسیاری از مناطق آفریقا، روز انتخاب اسم برای كودك ، روزی میمون و مبارك است و اغلب یك هفته پس از تولد، تمام اقوام و دوستان جمع شده با برپایی مجلس جشـن و شادی ، نام نوزاد را انتخـاب میكنند. البته معمولاً برای دختران یكـی دو روز پیش از پسـران یعنی بعد از 5 روز اسم انتخاب میشود. در روز برپایی جشن ، یكی از بزرگان فامیل اسمی را در نظر میگیرد و نخست آن را به آرامی در گوش كودك میگوید تا خودش بداند اسم آیندهاش چیست. بعد از آنكه این مرحله از كار انجام شد، نام او را بلند در میان جمع اعلام میكنند و از آن پس، سایرین نیز نام او را میدانند. در آفریقا علی رغم تنوع فرهنگی درآن، برای انتخاب نامهای مناسب، حساسیتی مشتركی وجود دارد. والدین سعی میكنند امیدها و آرزوهای خود را در قالب اسمی درآورده و روی فرزندشان بگذارند. در بعضی مواقع هم بر اساس اتفاق و موضوعی كه در روز تولد كودك توجه آنها را جلب كرده است ، این نامگذاری انجام میشود.آنها معتقدند نامی كه امـروز برای كودكانشان انتخاب میكنند، در آینده بر زندگی او و سایر افراد خانواده تاثیرگذار است. در بسیاری از كشورهای آفریقایی، برای كودكان دو نام انتخاب میشود كه یكی از آنها در روز تولد اوست و دیگری در مراسم مخصوصی است كه بعدا ً برگزار میشود.
چین، ژاپن و کره:در ژاپن، چین و كره كه آداب و رسوم مشتركی دارند مراسم نامگذاری در روز هفتم تولد نوزاد برپا میشود. در این مراسم سنتی نام و نام خانوادگی نوزاد انتخاب شده و با توجه به این كه حروف چینی این قابلیت را دارند كه میتوان آنها را به شكلهای گوناگونی تلفظ كرد نام نوزاد به زبان چینی بر روی مدرك شناسایی اصلی آنها حك خواهد شد. در این كشورهاحتما باید با غذایی مخصوص مراسم روز نامگذاری از مهمانان پذیرایی كنند.
ایران: ایرانیان در ششمین شب تولد نوزاد، اقوام خانواده به خصوص پدربزرگ ها و مادربزرگ ها و بزرگان خانواده را به مراسمی که به «جشن نامگذاری» معروف بود، دعوت می کردند تا با مشورت یکدیگر و تبادل نظراتشـان نامی را برای فرزند تازه متولد شده انتخاب کنند. پس از انتخاب نام، نام این نوزاد و همچنیـن روز، مـاه، سال و ساعـت تولد او در حاشیـه قرآن، دیوان حافـظ یا هر کتاب ارزشمند دیگری که از گذشـته های دور نام همه فرزندان خانواده در آن ثبت شده بود، نوشته می شد. یکی از رسوم به جای مانده از برگزاری مراسم نامگذاری به شیوه سنتی در مناطق مرکزی کشور و به ویژه استانهای اصفهان و شیراز این است که در روز هفتم تولد نوزاد یک مراسم غیررسمی برای انتخاب نام و با حضور اقوام درجه یک خانواده انجام می شود تا در شب دهم تولد نوزاد مراسم رسمی نامگذاری برگزار شود. در این شب، با حضور همه اعضای خانواده، نامهای پیشنهادی روی کاغذهای جداگانه نوشته و در بین صفحات قرآن قرار می گیرد تا بزرگ خانواده با بازکردن یک صفحه،یک نام از میان نامهای نوشته شده را انتخاب کند. پس از انتخاب نام، توسط یکی از مومن ترین افراد جمع، در گوش راسـت نوزاد اذان و در گوش چپ او اقامه خوانده شده و نام انتخـاب شـده برای نوزاد چندین بار در گوشش تکرار می شود. سپس این فرد صورت نوزاد را بوسیده و او را به نفر سمت راستی خود می دهد تا او هم نوازد را نوازش کند و به این ترتیب همه برای لحظاتی نوزاد را در آغوش گرفته به او هدیه می دهند تا در انتها نوزاد به آغوش مادرش سپرده می شود.
اسلام : اسلام جامع ترین ادیان الهی است؛ لذا برای تمام لحظات زندگی و دوران عمر، دستورات خاص و مقرّرات ویژه ای دارد؛ از جمله برای پس از تولد نوزاد، آداب بسیاری را توصیه میکند که به بعضی از آنها اشاره میشود: اول چیزی که نسبت به آن تأکید شده، این که چه لباسی به نوزاد پوشانیده شـود؟ دوم این که، اولین کلامی که باید در گوش نوزاد گفته شود و او بشنـود، چیست؟سوم برداشتن کام نوزاد ( اولین چیزی که به او خورانیده می شـود). چهـارم شیردادن نوزاد و آداب آن است. پنجم نامگذاری نوزاد و این که چه نامی برای او انتخاب شود. ششم عقیقه (سر بریدن شـتر یا گاو یا گوسفندی) برای سلامتی نوزاد است.هفتم تراشیدن موی سر نوزاد است. هشتم دادن ولیمه (مهمانی به …) است. نهم گفتن تبریک و تهنیـت برای تولد نوزاد است. دهم ختنه کردن نوزاد پسر است.
گروه تحقیقاتی نی نی سایت
مطالبی دیگر از این نی نی وبلاگی

بررسی نظارت دولت ها بر نامگذاری کودکان در دنیا و دیدگاه اسلام
